e-Randevu
facebook twiter youtube Google Plus

BEBEK VE ÇOCUKLARDA İŞİTME KAYIPLARI - TARAMA TESTLERİ

Bebeklerde ilk aylarda işitme kaybının evde belirlenmesi zordur. Bebeklik dönemi işitme kayıpları ülkemizde %50 oranında geç fark edilmektedir, bu oran gelişmiş ülkelerde %5’dir. Bu nedenle son yıllarda, ülkemizde doğuştan işitme kayıplarını erken tespit edebilmek için yeni doğanlarda Oto Akustik Emisyon tarama testi zorunlu olarak yapılmaktadır.

işitme  kayıplı çocuklarda işitmenin normal gelişim süreci bozulduğu için   konuşma da gecikmekte ve bozulmaktadır.işitme engelli çocuğun işitme ve konuşma gelişimi açısından işitme kaybının erken tespit edilmesi ve zamanında ve uygun tedavinin uygulanması şarttır.

İşitsel sisteme ait iç kulak ve beyindeki nöral yapının gelişmesi tamamen sürekli ses uyarımın oraya ulaşmasına bağlıdır. Konuşma ve lisan gelişimi  işitme ile doğrudan ilgilidir. Belli yaştan sonra işitme  ve konuşma ile ilgili yeteneklerin  ve algılanma özelliklerinin durması  işitme kayıplı çocuklarda erken tanı ve tedavinin önemini açıkça ortaya koymaktadır.
 

İşitme kayıplarının zamanı önemli midir?

İşitme kaybı doğuştan olabileceği gibi sonradan da meydana gelebilir.Doğuştan var olan ya da lisanın karakteristik özelliklerini öğrenmeden ve konuşmaya başlamadan meydana gelen işitme kayıpları prelingual olarak adlandırılır. Özellikle 6 yaştan itibaren konuşmanın öğrenilmesinden sonraki dönemde olan işitme kayıpları postlingual  olarak adlandırılır. 

Prelingual ve postlingual dönemde oluşan kayıplarda lisan ve konuşma gelişiminde farklılıklar vardır.

 

Erken teşhis çok önemli midir?

Bebek risk gurubunda ise veya bebeğin normal duymadığından şüpheleniliyorsa geç teşhis konuşma ve lisan gelişimini etkileyebileceğinden kulak muayenesi ve işitme testi yapılmalıdır. İşitme tarama testi  doğumdan sonra 1 ay içinde yapılabilir.Ancak 4-6 aylık bebeklerde detaylı testlerle  daha güvenilir sonuçlar elde edilir. İşitme tarama testlerinin amacı işitme kaybının ilk aylarda erkenden tanısını koymak, çocuğun konuşma gelişim dönemini kaçırmadan işitsel rehabilitasyonu sağlamaktır.  

Erken teşhis, tedavi, erken işitme cihazı uygulanması ve özel eğitim programlarına erken başlamak, çocuğun mevcut işitmesini en yüksek seviyeye getirmeye yardımcı olabilir. Çocuklarda 3-6 aylıktan itibaren işitme cihazları kullanarak ilerde işitme azlığına bağlı konuşmama sorununun önüne geçilebilir.

Belirgin işitme sorunu olmasa bile özellikle okul çağından önce tüm çocukların işitmesi öncelikle aile tarafından değerlendirilmelidir. Hafif seviyedeki işitme kayıpları ya da tek kulakta işitme kayıplarının gözden  kaçabileceği düşünülmelidir. Bu tür hafif kayıplar, bir ölçüde konuşma gelişimini, öğrenme ve okul  başarısını etkileyebilir.

Anne, baba veya çocuğun fark edemediği hafif işitme kayıpları işitme testleri ile ortaya çıkarılabilir. Hafif seviyedeki işitme kaybı kulak kiri veya kulakta sıvı birikmesinden kaynaklanabilir. Bu tipte geçici işitme kaybı olan birçok çocuğun, ilaç tedavisi veya küçük bir girişim ile işitmesi düzeltilebilir.
 

Dil ve konuşmayı öğrenme açısından yaşamın ilk yılları kritik öneme sahiptir.

İşitme kaybı çocukların konuşma ve dil gelişimini, psikolojik ve sosyal gelişimini olumsuz yönde etkiler. İşitme kaybı tanısının konma yaşı geciktikçe hastanın dil ve konuşma gelişimi yaşıtlarına göre daha yavaş, yetersiz olmaktadır. Yapılan araştırmalarda ilk 6 ayda işitme kaybı tanısı konup işitme rehabilitasyonu sağlanmış bebeklerin, 1 yaş sonrasında rehabilite edilen bebeklere göre alıcı ve ifade edici dil becerileri daha iyi bulunmuştur. İşitme kaybı açısından risk faktörü olsun ya da olmasın tüm bebeklere işitme taraması uygulanması gereklidir. Çünkü bazı hastalarda risk faktörü olmadığı halde de işitme kaybı tespit edilebilmektedir.
 

İşitme kaybı için göstergeler:

Aşağıdaki kontrol listesi, bebekte işitme kaybı ihtimallerinin değerlendirilmesinde önemlidir.

Orta kulak hastalıkları, menenjit, üst solunum yolu enfeksiyonları, ateşli havale gibi faktörler işitmeyi olumsuz yönde etkileyebilir. Aile bebeğin takvim yaşına göre yapabileceği işitme becerileri, dil ve konuşma gelişimi konusunda bilgi sahibi olmalı, şüphe durumunda doktora başvurmalıdır.
 

A) Anne hamilelik sırasında;

B) Doğumdan sonra ilk 1 ay ( Yeni Doğan )

C) 1 ay- 2 yaş arası



Bebeklerde Sese tepki

İlk 6 ay içinde

6-12 ayda